Jahon xo‘jaligi, xalqaro tashkilotlar va transport

Xo‘jalik tuzilmasi

Birlamchi soha (qishloq xo‘jaligi, qazib olish), ikkilamchi (ishlab chiqarish sanoati), uchlamchi (xizmatlar). Postindustrial mamlakatlarda xizmatlar ulushi eng katta. Nominal YaIM bo‘yicha birinchi — AQSh, ikkinchi — Xitoy.

Energetika

Neft qazib olishda yetakchilar — AQSh, Saudiya Arabistoni, Rossiya. OPEK — neft eksport qiluvchi mamlakatlar tashkiloti. Ko‘mirni eng ko‘p Xitoy qazib oladi. Eng quvvatli GES — Xitoydagi «Uch dara» (Yanszi daryosi).

Transport

Suvaysh kanali O‘rta Yer dengizi va Qizil dengizni, Panama kanali Atlantika va Tinch okeanlarini tutashtiradi. Yuk aylanmasi bo‘yicha eng yirik portlar Xitoyda (Shanxay).

Xalqaro tashkilotlar

• BMT — 1945-yil, qarorgohi Nyu-Yorkda;
• Yevropa Ittifoqi — markazi Bryussel;
• Shanxay hamkorlik tashkiloti — 2001-yil, O‘zbekiston a’zo;
• MDH — 1991-yil.

Ko‘p uchraydigan xato

Suvaysh va Panama kanallarini almashtirish: Suvaysh — Afrika va Osiyo orasida, Panama — ikki Amerika orasida.