Asosiy qismga o‘tish

1. Dasturlash bilan tanishuv

Nazariya

Dastur nima

Dastur — kompyuterga beriladigan aniq ko‘rsatmalar ketma-ketligi.
Kompyuter o‘ylamaydi va taxmin qilmaydi: siz nima yozsangiz, shuni
bajaradi. Dasturlashdagi xatolarning aksariyati shundan kelib chiqadi
— biz «tushunarli» deb o‘ylagan narsa mashina uchun tushunarsiz.

Python qanday ishlaydi

Python — interpretatsiya qilinadigan til: alohida yig‘ish
(kompilyatsiya) qadami yo‘q, kod qatorma-qator o‘qiladi va darhol
bajariladi. Shuning uchun u o‘rganishga qulay: yozdingiz — natijani
ko‘rdingiz.

Birinchi dastur

print("Salom, dunyo!")

print — ekranga chiqaruvchi funksiya. Qavs ichidagi narsa uning
argumenti. Qo‘shtirnoq ichidagi matn — satr.

Izohlar

# belgisidan keyingi qism bajarilmaydi. Izoh kompyuter uchun emas,
odam uchun:

# Bu qator hech narsa qilmaydi
print("Salom")   # bu esa ishlaydi
Yaxshi izoh kod nima qilishini emas, nega shunday
qilinganini tushuntiradi. x = x + 1 yoniga «x ga bir qo‘shamiz»
deb yozishning foydasi yo‘q.

Xatolar — bu normal

Dasturchi kunining katta qismi xatoni topishga ketadi. Python xato
haqida xabar beradi va qaysi qatorda ekanini ko‘rsatadi — o‘sha
xabarni o‘qish eng foydali odat.

Misol

# Birinchi dastur
print("Salom, dunyo!")
print("Men dasturlashni o'rganyapman")

Mashq masalalari

✓KodMasalaQiyinlik
PY01-1 Salom, dunyo! Boshlang‘ich
PY01-2 Uch qator Boshlang‘ich
PY01-3 Yulduzcha zinapoya Boshlang‘ich
PY01-4 Xatoni toping Boshlang‘ich
PY01-5 Ramka ichidagi so‘z Boshlang‘ich

Nazorat savollari

1 Python qanday til? Bitta to‘g‘ri javob
2 `print` nima qiladi? Bitta to‘g‘ri javob
3 Izoh (`#` bilan boshlanadigan qator) dastur ishlashiga ta’sir qiladi. To‘g‘ri yoki noto‘g‘ri
4 Bu dastur ekranga nima chiqaradi? Kod nima chiqaradi
print("Salom")
# print("Xayr")
5 Quyidagilardan qaysilari to‘g‘ri? Bir nechta to‘g‘ri javob

Bir nechta javob to‘g‘ri bo‘lishi mumkin.

6 Qaysi qator to‘g‘ri yozilgan? Bitta to‘g‘ri javob
7 Ekranga matn chiqarish uchun qaysi funksiya yoziladi? Bo‘sh joyni to‘ldirish
____("Salom, dunyo!")
8 Izoh qaysi belgi bilan boshlanadi? (belgining o‘zini yozing) Qisqa javob — yoziladi
9 Dastur nechta qator chiqaradi va nima? Kod nima chiqaradi
print("bir")
print("ikki")
10 Xato xabarini o‘qish vaqtni behuda sarflash, uni e’tiborsiz qoldirgan ma’qul. To‘g‘ri yoki noto‘g‘ri

Javoblar serverda tekshiriladi. Katta-kichik harf, apostrof shakli va ortiqcha bo‘shliq ahamiyatsiz.